Świerzb jest chorobą zakaźną skóry, która może wystąpić zarówno u ludzi jak i zwierząt.U człowieka wywołuje go tzw. świerzbowiec ludzki, który zagnieżdża się w skórze powodując dokuczliwy świąd oraz charakterystyczne zmiany skórne. Co może sprzyjać takiemu zakażeniu, jak możemy się zarazić oraz jak go wyleczyć?
Czym jest świerzb?
Świerzb należy do chorób pasożytniczych skóry i jest zarazem jedną z najstarszych jednostek chorobowych znanych ludzkości. Wywołany przez należący do roztoczy świerzbowiec ludzki, który zagnieżdża się w warstwie rogowej skóry, a następnie drąży kanały w jej głąb, gdzie samica przystępuje do składania jaj. Okres wylęgania świerzbowców trwa od kilku dni do trzech tygodni, natomiast wystąpienie i nasilenie objawów odbywa się po około 2-6 tygodni. Pasożyty mogą rozmnażać się tylko w ludzkiej skórze, poza organizmem człowieka giną w przeciągu 2 dni. Do zakażenia świerzbem dochodzi najczęściej przez bezpośredni kontakt ze skórą zakażonej osoby, spanie w jednym łóżku, a czasem nawet przez używanie tych samych przedmiotów.
Co sprzyja zarażeniu świerzbem?
Zakażeniu świerzbem szczególnie sprzyjają złe sanitarne i nieprawidłowa higiena osobista. Często dotyka również chorych z obniżoną odpornością cierpiących np. na AIDS lub inne niedobory odporności, u których przebiega w cięższej postaci. Ma tendencje do występowania w dużych skupiskach ludności np. w wojsku lub w domach opieki, ale nierzadko dotyka też osoby pracujące w dużych grupach oraz dzieci uczęszczające do przedszkoli i szkół. To właśnie one stanowią główną grupę pacjentów z uwagi na to, że często nie potrafią jeszcze odpowiednio dbać o higienę osobistą i z łatwością zarażają się od siebie np. podczas zabaw.
Objawy świerzbu
Podstawowym i charakterystycznym objawem zarażenia świerzbowcem ludzkim jest uporczywy świąd, nasilający się po kąpieli i w godzinach nocnych. Dzieje się tak z uwagi na to że ludzkie ciało jest wtedy rozgrzane, co pobudza świerzbowca do wzmożonej aktywności.
Oprócz świądu świerzb daje również objawy skórne występujące w miejscach zagięć skórnych w których świerzbowiec ma najlepsze warunki bytowania i rozmnażania. Najczęściej zajmuje on naturalne fałdy skóry,przestrzenie międzypalcowe, okolice nadgarstków, zgięcia łokciowe, okolice narządów płciowych i pępka. U dzieci natomiast lokalizuje się na podeszwach dłoni i stóp oraz na owłosionej skórze głowy. Zmiany skórne w świerzbie występują w postaci:
- grudek,
- krostek,
- pęcherzyków,
- norek wydrążonych w warstwie rogowej naskórka (tzw. nory świerzbowcowe).
Występowanie norek świerzbowcowych należy do klasycznych objawów zakażenia i jest efektem drążenia przez pasożyty kanałów w których następnie składają one jaja. Z początku są więc one koloru różowego, jednak z czasem wypełniając się kałem świerzbowców, zmieniają kolor na ciemniejszy, co powoduje także narastanie intensywności świądu.Charakterystyczne dla tej choroby zakaźnej są tzw. przeczosy są to linijne zadrapania i nadżerki spowodowane drapaniem przez chorego zakażonych, mocno swędzących miejsc. Niestety wynikiem tego jest przenoszenie na palcach i dłoniach świerzbowców na inne, większe powierzchnie ciała i roznoszenie w ten sposób choroby. Pacjent z powyższymi objawami powinien zgłosić się do lekarza w celu obejrzenia przez niego zmian skórnych i potwierdzenia diagnozy, bowiem podobne objawy może dawać wszawica lub świąd skóry o innym podłożu.
Należy zaznaczyć że wymienione symptomy pojawiają się dopiero około 4 tygodni po zakażeniu, przez co świerzbowce, do czasu wystąpienia objawów, mogą być przez chorego bezwiednie przenoszone na inne osoby. Dlatego też w celu wyeliminowania choroby wszystkie osoby z otoczenia pacjenta muszą zostać poddane leczeniu.
Leczenie świerzbu
Tak jak pisaliśmy wcześniej, z uwagi na to, że świerzb jest chorobą zakaźną bardzo łatwo rozprzestrzeniającą się przez kontakt międzyludzki, więc aby skutecznie pozbyć się świerzbowców, konieczne jest poddanie leczeniu wszystkich osób z bliskiego otoczenia chorego. Po pierwsze należy zadbać o higienę osobistą – zaleca się częste i dokładne kąpiele oraz zmianę bielizny ( również tej nocnej ). Zużyte ręczniki, pościel i bieliznę należy natomiast wyprać w wysokiej temperaturze i nie stosować w okresie najbliższych dwóch tygodni. W leczeniu świerzbu stosuje się maści zawierające substancje m.in. łagodzące świąd skóry. Najczęściej zawierają one takie substancje jak : permeryna, krotamiton i lindan.W leczeniu zmian nadkażonych bakteriami stosuje się antybiotykoterapię, a w przypadku nieustępującego świądu lekarz przepisuje czasem leki przeciwhistaminowe. Oprócz tego ulgę mogą przynieść także domowe sposoby – warto zastosować dodać do kąpieli kilka kropel olejku lawendowego bądź cynamonowego. Mają one właściwości odkażające i powinny złagodzić świąd. Ulgę może przynieść też wykonanie okładów np. z octu, jednak należy pamiętać, że domowe sposoby mogą być tylko uzupełnieniem terapii zaleconej przez lekarza i nigdy nie należy leczyć zakażenia świerzbem na własną rękę.
Przeczytaj także: https://fashionandbeauty.pl/z-kim-spimy-w-lozku-dzieci-kot-pies-i-niewidoczne/